ମାତା ଶବରୀ ଙ୍କୁ ରାମାୟଣ ର ପାତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଗୋଟିଏ ବିଶେଷ ସ୍ଥାନ ଦିଆଯାଇ ଥିଲା । ଶବରୀ ମାତା ନିଜର ସମ୍ପୁର୍ଣ୍ଣ ଜୀବନ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କ ଭକ୍ତି ରେ କୁହାଯାଇ ଥିଲା । ରାମାୟଣ ଅନୁସାରେ ସୀତା ଙ୍କ ଅନ୍ୱେଷଣ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଶବରୀ ସହିତ ତାଙ୍କର ସାକ୍ଷାତ ହୋଇଥିଲା । ସେଥିପାଇଁ ସେ ଅନେକ ବର୍ଷରୁ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ରାମ ଙ୍କୁ ପ୍ରତୀକ୍ଷା କରିଥିଲେ । ରାମାୟଣ ରେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ କୁ ସମସ୍ତେ ଜାଣନ୍ତି ଯେଉଁଥିରେ ରାମଚନ୍ଦ୍ର ଶବରୀ ହାତରୁ କୋଳି ଖାଇଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଆପଣ କଣ ଜାଣିଛନ୍ତି କିଏ ଶବରୀ ମାତା ଙ୍କୁ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କ ଭକ୍ତିର ବରଦାନ ଦେଇଥିଲେ , କାହିଁକି ଅନେକ ବର୍ଷ ରୁ ଶବରୀ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କ ପ୍ରତୀକ୍ଷା କରିଥିଲେ ।
ସେହି ଶବରୀ କିଏ ? :-
ପୌରାଣିକ ମାନ୍ୟତା ଅନୁସାରେ ମାତା ଶବରୀ ଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ନାମ ଶ୍ରମଣା ଥିଲା । ଏହା ଭିଲ ସମୁଦାୟ ର ଶବର ଜାତି ର ଅଟନ୍ତି । ସେଥିପାଇଁ ଆଗକୁ ତାଙ୍କ ନାମ ଶବରୀ ହେଲା । ଶବରୀ ଙ୍କ ପିତା ଭିଲ୍ ସମୁଦାୟ ର ମୁଖିଆ ଥିଲେ । ସେ ଶବରୀ ଙ୍କ ବିବାହ ଭିଲ କୁମାର ଙ୍କ ସହିତ ସ୍ଥିର କଲେ । ବିବାହ ପୂର୍ବରୁ ଅନେକ ଛେଳି ଓ ମେଣ୍ଢା ଙ୍କୁ ବଳି ପାଇଁ ଅଣାଗଲା, ଯାହାଙ୍କୁ ଦେଖି ଶବରୀ ର ମନ ବିଚଳିତ ହୋଇ ଉଠିଥିଲା । କାହିଁକି ନା ସେ ଏହି ନିରୀହ ଜୀବଜନ୍ତୁ ଙ୍କୁ ଖୁବ୍ ଭଲ ପାଉଥିଲେ । ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଜୀବ ଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ କୁ ଅଟକାଇବା ପାଇଁ ଶବରୀ ବିବାହ ର ଗୋଟିଏ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଜଙ୍ଗଲ କୁ ଚାଲି ଯାଇଥିଲେ ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବଜନ୍ତୁ ବଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲେ ।
ଶବରୀ ଘରୁ ପଳାଇ ଯାଇ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟ ରେ ପହଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲେ ଓ ସେଠାରେ ମାତଙ୍ଗ ଋଷି ଙ୍କ ସେବା କରିଥିଲେ । ଭିଲ ଜାତିର ହୋଇଥିବା କାରଣରୁ ଶବରୀ ଆଶ୍ରମ ରେ ଲୁଚି ଋଷି ଙ୍କ ସେବା କରୁଥିଲେ । ଦିନେ ଶବରୀ ଙ୍କ ସେବା ଭାବନା ଦେଖି ମୁନିବର ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ ଓ ସେ ଶବରୀ ଙ୍କୁ ନିଜ ଆଶ୍ରମ ରେ ଶରଣ ଦେଇଥିଲେ । ସେ ମାତଙ୍ଗ ଋଷି ଙ୍କ ନିକଟରୁ ଧର୍ମ ଓ ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ମାତଙ୍ଗ ଋଷି ଶବରୀ ଙ୍କୁ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରିବାକୁ କହିଥିଲେ ।
କାହିଁକି ଶବରୀ ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କ ର ଅନେକ ବର୍ଷରୁ ଅପେକ୍ଷା କରିଥିଲେ ? –
ଯେବେ ମତଙ୍ଗ ଋଷି ଙ୍କୁ ଲାଗିଲା ତାଙ୍କ ଶେଷ ସମୟ ଆସି ଯାଇଛି , ସେ ଶବରୀ ଙ୍କୁ ନିକଟ କୁ ଡାକି କହିଥିଲେ ଏହି ଆଶ୍ରମ ରେ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀ ରାମ ଙ୍କ ପ୍ରତୀକ୍ଷା କର ।ସେ ଦିନେ ନା ଦିନେ ତମକୁ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭେଟିବେ ଓ ତମେ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରିବ । ଶବରୀ ପ୍ରତିଦିନ ନିଜ କୁଡିଆ ରାସ୍ତାରେ ରହିଥିବା କଣ୍ଟା ଓ ପଥର କୁ ହଟାଇବାକୁ ଲାଗିଲା , କାହିଁକି ନା ଶ୍ରୀରାମ ଙ୍କ ଆସିବା ମାର୍ଗ ସୁଲଭ ଓ ସୁନ୍ଦର୍ ହୋଇଯିବ । ପ୍ରତିଦିନ ମିଠା ମିଠା ଓ ସ୍ଵାଦିଷ୍ଟ ଫଳ ମଧ୍ୟ ତୋଳି ରଖିବାକୁ ଲାଗିଲା ।
ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀ ରାମ ଙ୍କ ସହିତ ଶବରୀ ଙ୍କ ମିଳନ –
ମାତା ସୀତାଙ୍କ ଅନ୍ୱେଷଣ ରେ ଯେତେବେଳେ ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀ ରାମ ଶବରୀ ର କୁଡିଆ ରେ ପହଞ୍ଚିଲେ ସେତେବେଳେ ଶବରୀ ଭାବ ବିହ୍ୱଳ ହୋଇ ଉଠିଥିଲା ଓ ତାର ଆଖିରୁ ଲୁହ ବୋହିବାକୁ ଲାଗିଲା । ଏହାପରେ ଶବରୀ କେବଳ ମିଠା ଫଳ ଚାଖି ଚାଖି ପ୍ରଭୁ ଶ୍ରୀ ରାମ ଙ୍କୁ ଖାଇବାକୁ ଦେଲେ , ଏହାପରେ ସେ ମୋକ୍ଷ ପ୍ରାପ୍ତି କରିଥିଲେ ।