ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଆର୍ଥିକ ବ୍ୟାପାର ସଂକ୍ରାନ୍ତ କ୍ୟାବିନେଟ କମିଟି ୨୦୨୩-୨୪ କପା ଋତୁ ପାଇଁ ଭାରତୀୟ କପା ନିଗମ (ସିସିଆଇ) ଲାଗି ୧,୭୧୮.୫୬ କୋଟି ଟଙ୍କାର ସର୍ବନିମ୍ନ ସହାୟକ ମୂଲ୍ୟ (ଏମଏସପି) ପାଣ୍ଠିକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛି। କୃଷକ କଲ୍ୟାଣକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ଏବଂ ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବା ଦିଗରେ ଏହା ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ। ଏହି ପାଣ୍ଠିର ଲକ୍ଷ୍ୟ ହେଉଛି ସାରା ଦେଶରେ କପା ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ମୂଲ୍ୟ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରିବା।
କପା ଚାଷୀଙ୍କ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା ପାଇଁ ଏମଏସପି ପରିଚାଳନା କରାଯାଏ। ବଜାର ମୂଲ୍ୟ ଏମଏସପି ଠାରୁ କମ୍ ହେଲେ ଏହା ଲାଭଦାୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏହି ହସ୍ତକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକ କପା ମୂଲ୍ୟକୁ ସ୍ଥିର କରିବା, ଅଭାବୀ ବିକ୍ରି ରୋକିବା ଏବଂ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଲାଭଦାୟକ ଫେରସ୍ତ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରେ। କୃଷି ବଜାରରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତିକରଣ ବୃଦ୍ଧି କରି, ଏମଏସପି ପରିଚାଳନା କପା ଚାଷ କରୁଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କର ଆର୍ଥିକ ସୁରକ୍ଷାରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୋଗଦାନ ଦିଏ।
କପା ଭାରତର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅର୍ଥକରୀ ଫସଲ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ପ୍ରାୟ ୬୦ ଲକ୍ଷ ଚାଷୀଙ୍କ ଜୀବିକା ଏହା ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ। ଏହି ଚାଷ ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ, ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ କପଡ଼ା ସମେତ ଆନୁସଙ୍ଗିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରେ ନିୟୋଜିତ ୪୦୦-୫୦୦ ଲକ୍ଷ ଲୋକଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ କରେ।
୨୦୨୩-୨୪ କପା ଋତୁରେ ଆନୁମାନିକ ୧୧୪.୪୭ ଲକ୍ଷ ହେକ୍ଟର ଜମିରେ କପା ଚାଷ କରାଯାଇଥିଲା। ଏଥିରୁ ପ୍ରାୟ ୩୨୫.୨୨ ଲକ୍ଷ ବେଲ୍ କପା ଉତ୍ପାଦନ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ପରିମାଣ ବିଶ୍ୱ କପା ଉତ୍ପାଦନର ପ୍ରାୟ ୨୫% ଅଟେ। ଭାରତ ସରକାର କୃଷି ଖର୍ଚ୍ଚ ଏବଂ ମୂଲ୍ୟ କମିଶନ (ସିଏସିପି)ର ସୁପାରିସ ଆଧାରରେ ବିହନ କପା ପାଇଁ ଏମଏସପି ସ୍ଥିର କରିଛନ୍ତି।
ସରକାର କପାରେ ଏମଏସପି ପରିଚାଳନା କରିବା ପାଇଁ ଭାରତୀୟ କପା ନିଗମକୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ନୋଡାଲ ଏଜେନ୍ସି ଭାବରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିଛନ୍ତି। ଯେତେବେଳେ ବଜାର ମୂଲ୍ୟ ଏମଏସପି ସ୍ତରରୁ କମ୍ ହୋଇଥାଏ, ସିସିଆଇ କୌଣସି ପରିମାଣ ସୀମା ବିନା ସମସ୍ତ ଫେୟାର ହାରାହାରି ଗୁଣବତ୍ତା (ଏଫଏକ୍ୟୁ) କପା ଚାଷୀଙ୍କଠାରୁ କ୍ରୟ କରେ, ଏହାଦ୍ୱାରା ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଏକ ନିଶ୍ଚିତ ସୁରକ୍ଷା ଜାଲ ଯୋଗାଇଥାଏ।
ଏହାର ପ୍ରସ୍ତୁତିର ଅଂଶ ସ୍ୱରୂପ, ସିସିଆଇ ସମସ୍ତ ୧୧ ଟି ପ୍ରମୁଖ କପା ଉତ୍ପାଦନକାରୀ ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ଦୃଢ଼ କ୍ରୟ ନେଟୱର୍କ ସ୍ଥାପନ କରିଛି। ୧୫୨ ଟି ଜିଲ୍ଲାରେ ଏହାର ୫୦୮ ରୁ ଅଧିକ କ୍ରୟ କେନ୍ଦ୍ର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ଯାହାକି ଚାଷୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସୁଗମ ଏବଂ ସୁଲଭ କ୍ରୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରୁଛି।
ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ସିସିଆଇ ଏମଏସପି ପରିଚାଳନାର ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ବୃଦ୍ଧି କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା-ଚାଳିତ ଏବଂ କୃଷି-କୈନ୍ଦ୍ରିକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଏଥିରେ ଏମଏସପି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ସୂଚନା ପ୍ରସାରଣ, ବେଲ୍ ଆଇଡେଣ୍ଟିଫିକେସନ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ଟ୍ରେସେବିଲିଟି ସିଷ୍ଟମ୍ (ବିଟ୍ସ) କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ଏବଂ ‘କଟ-ଆଲି’ ମୋବାଇଲ୍ ଆପ୍ ଶୁଭାରମ୍ଭ କରିବା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏସବୁ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ଯୋଗାଯୋଗ ଏବଂ ସେବା ପ୍ରଦାନ ଲାଗି ସକ୍ଷମ କରିଥାଏ।